Een slimme meid is op haar toekomst voorbereid

Het parttime paradijs, balanstrutjes, parttime prinsesjes, deeltijd-diva’s. Het debat over arbeidsparticipatie van vrouwen staat al jaren op scherp.

Ik vraag me al sinds mijn puberteit af waarom zoveel vrouwen in Nederland parttime werken. Als je alleen al kijkt naar Frankrijk dan is daar fulltime werken ook voor vrouwen de standaard. Mijn examenopdracht van het VWO heb ik destijds geschreven over het onderwerp “Een slimme meid is op haar toekomst voorbereid”.

Hoewel goed op de toekomst voorbereid was de praktijk helaas toch anders, hier op het platteland. Het was niet geaccepteerd om fulltime te gaan werken, ik vond dan ook geen fulltime baan. Sterker nog, toen ik mijn vaste baan van 10 uur per week opzegde om elders meer uren te kunnen werken, vulde mijn werkgeefster al voor mij in dat ik ontslag nam om volledig voor mijn baby te gaan zorgen. Nee, dat was ik niet van plan, ik kon bij een andere organisatie voor 32 uur aan de slag. Dat was al veel beter dan de 10 vaste uren die ik combineerde met flexuren.

De baan van 32 uur heb ik gecombineerd met het werk voor het bedrijf waarvan ik mede-eigenaar was. Dat is prima te combineren met twee kleine kinderen wanneer je het thuis goed organiseert. Ik zag wel al snel in dat die organisatie toch vooral op mijn schouders lag. Mijn toenmalige partner richtte zich op zijn werk en leek niet in staat dat werk te combineren met de organisatie van het thuisgebeuren. Daar ligt mijn valkuil (en misschien herkennen veel vrouwen dat). Als je zelf goed kunt organiseren dan trek je die rol (te) snel naar je toe. Dat biedt je partner de ruimte om het thuis los te laten.

Ruim 70% van de vrouwen in Nederland werkt in deeltijd. Dat zijn er nogal wat. Bijna de helft van de Nederlandse vrouwen kan financieel niet op eigen benen staan. Zijn onze parttimers zich eigenlijk bewust van hun economische positie? Weten ze wat er gebeurt na een scheiding, of als hun partner werkloos wordt? Of is het parttime model een luxe die we moeten koesteren?

Tot mijn verbazing zie ik nog altijd dat mannen meer werken dan vrouwen, zelfs als er (nog) geen kinderen zijn. Hoezo?? Twee-derde van de vrouwen gaat direct na haar studie parttime werken, het gaat om de Me-time. Mijn angst is dat deze jonge vrouwen daarmee al vanaf het begin een onevenwichtigheid in hun relatie creëren wanneer hun partner wel fulltime werkt.

In de nieuwe tv-serie 'Waarom werken vrouwen niet?' onderzoekt journalist Liesbeth Staats dit oer-Hollands fenomeen. In deze serie gaat Liesbeth het gesprek aan met mannen én vrouwen over geld, ambitie en denkbeelden. Ze onderzoekt waarom het nog altijd steeds de moeders zijn die na de geboorte van hun kind (gedeeltelijk) stoppen met werken. Ze krabt zich even achter haar oren als ze een hoogopgeleide fulltime thuisblijfmoeder spreekt die het eigenlijk heel goed voor elkaar heeft met de rust binnen het gezin.

In de eerste aflevering spreken vrouwen zich uit over hun keuzes voor meer of juist minder werken en legt hoofdeconoom van het CBS, Peter Hein van Mulligen, uit waarom dat parttime werken ons zo uniek maakt in Europa. In de tweede aflevering leert Liesbeth dat vrouwen met kinderen én ambitie een economische boete op baren opgelegd krijgen: vrouwen die een kind krijgen lopen fors salaris mis, terwijl de vaders nergens last van hebben.

En heel opmerkelijk, op minder dan paar uur rijden blijkt het helemaal anders te zijn! Vrouwen in onze buurlanden werken veel meer dan wij, zien we in de derde aflevering. En vijf dagen kinderopvang is er de regel, zeker niet de uitzondering. Waarom hebben de werkende moeders daar dan geen last van een schuldgevoel zoals hier? En de laatste aflevering gaat over de generatie X en Y: laten zij zich leiden door de traditionele rolpatronen, of zien ze de nabije toekomst héél anders voor zich?

Ik heb de eerste aflevering inmiddels bekeken en zal zeker ook de andere afleveringen volgen. Mijn advies: denk als vrouw nog eens heel goed na of het toch niet verstandiger (en ook leuker) is om je meer te richten op je werk. Zelf ben ik al jaren erg gelukkig als zelfstandig ondernemer. Mijn uren verschillen per dag, maar de financiële onafhankelijkheid is nooit uit mijn gedachten.

Een slimme meid is op haar toekomst voorbereid. Een campagne uit de jaren ’80, maar nog altijd actueel. Je hoeft nu niet meer persé exact te kiezen, maar ik heb wel zorgen over alle vrouwen die niet financieel onafhankelijk zijn. Jonge vrouwen die parttime werken of vrouwen die na een scheiding in armoede belanden. Ik ben voor het inkorten van de partneralimentatie en voor de emancipatie van vrouwen. Maar cultuurverandering vraagt tijd, veel tijd.


Waarom werken vrouwen niet? vanaf donderdag 12 november 2020 om 21.10 uur bij KRO-NCRV op NPO 3.

Artikel geïnspireerd op https://www.npo3.nl/waarom-werken-vrouwen-niet